Het zou Termont sieren als hij open kaart speelde

“Natuurlijk heeft Daniël Termont zich door Optima-graaibankier Piqueur niet laten omkopen met een gratis appartement. Maar waarom speelt Daniël Termont geen open kaart over de nauwe banden tussen Optima en het Gentse stadsbestuur? Als er één les is die we moeten trekken uit het Optima-debacle, dan wel dat we beter waterdichte schotten inbouwen tussen politiek en bedrijfsleven.” Dat vraagt Oost-Vlaams PVDA-voorzitter Tom De Meester zich af in een opinie in De Morgen.

"Ik heb nooit aan de vetpotten gezeten." Gents burgemeester Daniël Termont schreeuwt zijn onschuld uit in het Optima-schandaal. Dat wil ik best geloven. Daniël Termont is er de man niet naar om zich schaamteloos te laten omkopen met wilde feestjes op het luxejacht van Optima-CEO Jeroen Piqueur in Saint-Tropez, laat staan dat hij van de dubieuze graaibankier een appartement zou hebben gekregen, zoals in de wandelgangen wordt gefluisterd.

Maar daarmee zijn lang niet alle vragen beantwoord.

Hoe is het mogelijk dat de graaibank van Piqueur door het Gentse stadsbestuur als een legitieme zakenpartner werd beschouwd? 

Het zou Termont sieren als hij open kaart speelde over de banden tussen Optima en het Gentse stadsbestuur. Volgens Termont is er maar één link, en die betreft "een bespreking in 2004 rond de bouw van het nieuwe voetbalstadion. Maar die deal is niet doorgegaan", klinkt het in De Morgen. Natuurlijk is die deal wél doorgegaan. Optima kreeg in 2004 groen licht om het stadion te bouwen, en er werd een heuse projectmaatschappij opgericht, de cvba Arteveldestadion, met de Stad Gent én Optima als grootste aandeelhouders. De samenwerking zou jaren duren, tot in 2012, toen bleek dat Optima de financiering van het nieuwe stadion niet rond kreeg en vastgoedmastodont Ghelamco aan boord werd gehesen.

Dat Termont in 2011 een gelegenheidstoespraak houdt op het trouwfeest van Jeroen Piqueur - "geen vriend, maar een goede vriend" - is niet strafbaar. Maar daar geen graten in zien, is wel bedenkelijk. Het toont hoe snel politieke normen kunnen vervagen. Jeroen Piqueur heeft altijd een dubieuze reputatie gehad, en rond Optima hing van in het begin een ranzige geur van graaicultuur en regelrechte witwaspraktijken. Hoe is het mogelijk dat de graaibank van Piqueur door het Gentse stadsbestuur als een legitieme zakenpartner werd beschouwd?

Daniël Termont heeft zich in de Optima-affaire niet persoonlijk verrijkt, daar ben ik van overtuigd. Maar hoe is het in godsnaam mogelijk dat Luc Van den Bossche, sp.a-coryfee en allround graaier, jarenlang zijn gang kon gaan zonder dat de partijtop ingreep?

Megalomaan

Waarom laten wij toe dat politici, die verondersteld worden het algemeen belang te verdedigen en die royaal vergoed worden met belastinggeld, zich rijkelijk laten betalen als bestuurder bij multinationals en banken?

Als op 18 september 2008 de eerste steen wordt gelegd van het toekomstige voetbalstadion is het burgemeester Termont die de mortel schept, samen met Jeroen Piqueur en Luc Van den Bossche. De voormalige socialistische minister was door het stadsbestuur aangezocht als voorzitter van het Arteveldestadion, maar werd al snel een stroman van blingblingbankier Piqueur. In augustus 2008 werd Van den Bossche, die als topman op de luchthaven van Zaventem een slordige 700.000 euro per jaar verdiende, bij Optima binnengehaald, eerst als bestuursvoorzitter en later als voltijds CEO. Een straffer staaltje van de draaideur tussen politiek en bedrijfsleven is nauwelijks te bedenken.

Of het moet Geert Versnick (Open Vld) zijn, gedeputeerde van de provincie Oost-Vlaanderen, maar tot gisteren in bijberoep ook bestuurder bij Optima. Handig als er een bouwvergunning versierd moet worden. Op 15 maart 2013 krijgt Optima Global Estate, de vastgoedpoot van Optima, tot ieders verbazing een bouwvergunning voor twee megalomane luxewoontorens aan het station Gent-Sint-Pieters. Het buurtcomité Buitensporig vreest voor de leefbaarheid van de buurt en stelt - terecht - dat de hoge woontorens in strijd zijn met het ruimtelijk uitvoeringsplan. De buurt gaat in beroep bij de provincie Oost-Vlaanderen, die de bezwaren opnieuw van tafel veegt. Pas in juni 2016 zal de Raad voor Vergunningsbetwistingen de bouwvergunning alsnog vernietigen. Ben ik de enige die zich daar vragen over stelt?

De terechte kritiek in de onderbuik van de samenleving op het grote graaien van (ex-)politici wegzetten als een Operatie Beschadiging uit N-VA-hoek is al te gemakkelijk. De maatschappelijke verontwaardiging over het Optima-schandaal zit diep, en de kritiek komt bovendien ook uit eigen rangen. Wim Vermeersch, hoofdredacteur van het socialistische opinieblad Sampol, haalt snoeihard uit naar de "kameraden van het grootkapitaal" en "de schaamteloze zelfverrijking van een aantal socialistische coryfeeën na hun politieke carrière". "'Het is hen gegund", besluit Vermeersch, "maar socialist kun je hen niet meer noemen." Dat Luc Van den Bossche nog altijd een sp.a-lidkaart op zak heeft, is dan ook met geen verstand te vatten.

Daniël Termont pleit terecht voor een onderzoekscommissie die de onderste steen in het Optima-schandaal omkeert. Maar er is meer nodig. Waarom laten wij toe dat politici, die verondersteld worden het algemeen belang te verdedigen en die royaal vergoed worden met belastinggeld, zich rijkelijk laten betalen als bestuurder bij multinationals en banken? Wiens brood men eet, diens woord men spreekt. Als er één les is die we moeten trekken uit het Optima-debacle, dan wel dat we beter waterdichte schotten inbouwen tussen de politiek en het bedrijfsleven. Het is de hoogste tijd.