(Foto Solidair, Salim Hellalet)

Peter Mertens over peiling: “Het is niet onlogisch dat mensen ons in de regering willen”

De peiling van VTM en Het Laatste Nieuws geeft de PVDA niet alleen dertien parlementszetels, maar wijst ook uit dat 27% van de Vlamingen en 33% van de Walen vinden dat de PVDA in de volgende regering moet. “De mensen waarderen ons voor onze inhoud en willen dat onze voorstellen ook beleid worden”, zegt PVDA-voorzitter Peter Mertens. 

De PVDA zou van twee naar dertien zetels gaan, waarvan voor het eerst drie in Vlaanderen. Tevreden over het resultaat van de peiling?

Peter Mertens. Uiteraard. We merkten op het terrein natuurlijk al dat de mensen ons werk waarderen. We zitten nu aan meer dan 10.000 leden en die verzetten heel wat werk dat meestal onder de radar blijft. Ze zetten zich in hun wijk of gemeente in om tramhaltes te behouden, om ziekenhuizen open te houden, om de aandacht te vestigen op kapotte roltrappen … Al dat werk vertaalt zich nu ook in goede peilingen. In Vlaanderen zouden we drie zetels halen. Dat is een belangrijk signaal. Voor het eerst springen we hier over de kiesdrempel.  

Grafiek uit Het Laatste Nieuws van woensdag 25 januari 2017.

In de peiling werd ook gevraagd of de mensen vinden dat de PVDA in een toekomstige coalitie deel kan uitmaken van de meerderheid. Liefst 27% van de ondervraagden aan Vlaamse kant zegt van ja. In Brussel is dat 29% en aan Waalse zijde 33%.

Peter Mertens. Dat verbaast mij niet helemaal. De mensen die voor ons zijn, waarderen ons voor onze inhoud en ze willen dat onze voorstellen ook beleid worden. Ze zien, bijvoorbeeld, dat wij goede voorstellen hebben om de prijs van geneesmiddelen naar beneden te brengen, namelijk het kiwimodel.

Vandaag kreeg ik nog telefoon van een vrouw die mij vertelde dat alleen al de prijsstijging van maagzuurremmers haar elk jaar 300 euro kost. Ze zei me: “En dan lees ik in de krant hoe minister De Block de prijsverhoging minimaliseert en zegt dat het maar over een paar euro extra gaat. Dan word ik boos en contacteer ik de PVDA.”

Als de mensen onze alternatieve voorstellen horen, is het niet onlogisch dat zij in een peiling ook aangeven dat wij in de regering moeten. Ze vinden dat de Turteltaks moet verdwijnen, ze willen dat de prijs van geneesmiddelen naar beneden gaat, ze willen dat de grote vermogens aangesproken worden … Maar ze hebben ook het gevoel dat wij de enige partij zijn die nog luistert naar hun lichaam. Wij vinden niet dat mensen zich kapot moeten werken en pas op hun 67ste met pensioen moeten kunnen gaan.

Nochtans kreeg de partij de voorbije weken flink wat aanvallen te verwerken.

Peter Mertens. Klopt, maar de mensen geloven niet meer in de verhaaltjes van Bart De Wever, Gwendolyn Rutten en andere partijvoorzitters die ons restafval noemen. Wat ze ervaren, is dat deze regering hén als restafval behandelt.

De mensen geloven niet meer in de verhaaltjes van Bart De Wever en co. die ons restafval noemen. Wat ze ervaren, is dat deze regering hén als restafval behandelt

Als zoveel mensen de PVDA in de regering willen, dan is er nog een ruime marge voor de PVDA.

Peter Mertens. Er is zeker een marge voor ons. Er zijn wellicht een aantal mensen die zich niet herkennen in alles waar de PVDA voor staat, maar die vinden dat bepaalde voorstellen van ons toch dringend beleid moeten worden.

Ze erkennen ook onze authenticiteit en onze betrouwbaarheid, denk ik. Mensen zien ook wel dat wij niet links lullen en rechts vullen. Wij stellen gratis geneeskunde niet enkel voor in het parlement, wij geven dat ook in de praktijk. Wij eisen niet enkel normale lonen voor politici, wij leven zelf aan een gemiddeld arbeidersloon. Mensen snakken naar een partij in de regering met een beetje principes.

Ongetwijfeld krijgt u nu meer dan ooit de vraag of de PVDA effectief in een regering wil stappen.

Peter Mertens. Ons standpunt hierover is altijd duidelijk geweest. We willen zo snel mogelijk wegen op het beleid, maar wel om een radicaal andere koers in te zetten en niet om een paar kantjes bij te vijlen. Daar hebben we krachtsverhoudingen voor nodig, dus blijven we de clash aangaan met het establishment.

We moeten eerst een tegenmacht opbouwen. Die stap mag je niet overslaan. Wie dat denkt, dwaalt. Hollande heeft dat gedaan in Frankrijk, Samsom heeft het gedaan in Nederland. Voor de verkiezingen spraken ze linkse taal en eens ze aan de macht waren, werden ze plots rechts.

Uit de peiling blijkt ook dat 66% van de ondervraagden vindt dat politieke partijen zich niet bekommeren om de zorgen van de mensen. Begrijpt u dat het wantrouwen tegenover de politiek steeds meer groeit?

Peter Mertens. Absoluut. Wij vinden dat ook. Wij zijn bij die 66%.

We willen wegen op het beleid, maar wel om een radicaal andere koers in te zetten en niet om een paar kantjes bij te vijlen

Er is een politieke cultuur ontstaan van zelfbediening. De politici willen zelf op hun 55 met pensioen gaan, maar de gewone mensen verplichten ze om tot hun 67 te werken. Ze beknibbelen in de ziekte-uitkeringen, maar zelf krijgen ze een levenslange verzekering van het parlement. Ze nemen de mensen loon af, door de indexsprong, terwijl ze zelf 6.000 à 10.000 euro per maand verdienen. Ze maken geneesmiddelen duurder, voeren de Turteltaks in, maken openbaar vervoer betalend voor 65-plussers …

Dat soort misprijzen voor de gewone mensen is een groot deel van de politieke cultuur geworden. Daar moeten we hard tegen ingaan.

Wij hebben op onze nieuwjaarsreceptie ook een ethisch plan voorgesteld tegen die graaicultuur in de politiek. Ten eerste willen we waterdichte schotten tussen de politiek en het bedrijfsleven. Verkozen politici moeten na hun uren niet bijverdienen bij multinationals en beursgenoteerde bedrijven. Ze zijn verkozen om het volk te dienen, niet om zichzelf te bedienen. Ten twee willen we een ontluizingsperiode van vijf jaar voor politici die na hun carrière de overstap willen maken naar de privésector. En ten derde willen we dat politici hun privévermogen openbaar maken. Dat is een kwestie van transparantie en van democratie.

Wij stellen positieve oplossingen voor en daar hebben ze ook ongelooflijk veel schrik van.

92% van de mensen denkt dat de energiefactuur dit jaar nog verder zal stijgen. Het ongenoegen zit zeer diep

Terecht blijkbaar, want de regeringspartijen gaan er in de peiling flink op achteruit.

Peter Mertens. Inderdaad. Ze verliezen dertien zetels en hebben samen geen meerderheid meer. Deze regering heeft enkel nog een virtuele machtsmeerderheid.

Volgens Het Laatste Nieuws heeft de opmars van de PVDA in Vlaanderen ook alles te maken met het gevecht tegen de Turteltaks.

Peter Mertens. Absoluut. Ik heb vorig jaar voorspeld dat de Turteltaks het Waterloo van deze regering zou worden. De Turteltaks is de meest gehate belasting ooit: we betalen allemaal 100 euro Turteltaks om de zonnepanelenplantages van multimiljonairs als Fernand Huts te betalen. 92% van de mensen denkt dat de energiefactuur dit jaar nog verder zal stijgen. Het ongenoegen zit zeer diep, en mensen waarderen het dat de PVDA al jaren actie voert tegen de Turteltaks. Wij hebben de term Turteltaks bedacht en de woede, in de hele samenleving, tegen die Turteltaks heeft minister Turtelboom uiteindelijk de kop gekost. Wij gaan in elk geval door tot de Turteltaks helemaal is afgeschaft. Al meer dan 18.000 mensen ondersteunen het Turteltaksproces dat dit voorjaar zal doorgaan bij het Grondwettelijk Hof in Brussel. Minister Tommelein zegt vandaag in de krant dat hij er “alles zal aan doen om de energiefactuur naar omlaag te krijgen”. Wel, dat hij begint met de Turteltaks af te schaffen. Wij hebben hem al vorig jaar een concreet becijferd alternatief overhandigd. Waar wacht deze regering eigenlijk op?"